Seul'de Kritik Ekonomi ve Ticaret Görüşmeleri
ABD ve Çin heyetleri, Başkan Donald Trump'ın Çin'e yapacağı ziyaret öncesinde önemli bir adım atarak Güney Kore'nin başkenti Seul'de ekonomi ve ticaret müzakerelerinin yeni bir turunu gerçekleştirmek üzere bir araya geldi. ABD heyetine Hazine Bakanı Scott Bessent liderlik ederken, Bessent, sosyal medya üzerinden yaptığı paylaşımda, sabah saatlerinde Çin'in ekonomik ilişkilerden sorumlu Başbakan Yardımcısı Hı Lifıng ile buluştuklarını duyurdu. Bu önemli görüşmenin, Trump'ın bugün Çin'e yapacağı ziyaret öncesinde gerçekleşmesi, müzakerelerin önemini artırıyor.
Görüşmenin İçeriği ve Önemi
Bessent, gerçekleştirilen görüşmenin “hem samimi hem de kapsamlı” olduğunu vurgulayarak, Çin tarafına bazı sınır ötesi düzenlemelerin küresel tedarik zincirleri üzerindeki olumsuz etkilerini iletti. Bu düzenlemeleri “provokatif” olarak nitelendiren Bessent, iki ülke arasındaki ticaret ilişkilerinin yeniden şekillendirilmesi ihtiyacını da dile getirdi. Çin basınında yer alan haberlere göre, iki ülke heyetlerinin buluşması, Incheon Uluslararası Havalimanı'nda gerçekleşti. Ancak Pekin yönetimi, bu görüşmeye dair henüz herhangi bir resmi açıklama yapmadı.
Ticaret Gerilimlerinin Tarihçesi
Taraflar, geçtiğimiz yıl karşılıklı olarak gümrük tarifelerinde yaşanan artışlarla tırmanan ticaret gerilimini ve diğer ekonomik sorunları çözmek amacıyla müzakerelere devam ediyor. Bu yeni tur müzakereler, Trump'ın daha önce planlanan ancak İran'daki gelişmeler nedeniyle ertelenen Çin ziyaretinin hemen öncesinde gerçekleşiyor. Trump'ın Çin ziyareti, önce 31 Mart-2 Nisan tarihlerinde yapılması bekleniyordu; ancak sonrasında 13-15 Mayıs'a alınmıştı.
Önceki Müzakereler ve Geçici Mutabakat
ABD ile Çin arasındaki ekonomi ve ticaret müzakereleri, Trump'ın ikinci döneminde gümrük tarifeleri ve teknoloji alanındaki kısıtlamalar gibi sorunlarla karşı karşıya kalmıştır. Geçen yılın Mayıs ayında İsviçre'nin Cenevre kentinde başlayan müzakereler, İngiltere, İsveç, İspanya ve Malezya'da devam etmiş, bu yıl ise Mart ayında Fransa'nın başkenti Paris'te son bulmuştur. Bu süreçte, taraflar karşılıklı tarife artışlarını 90 günlük periyotlarla iki kez askıya almış ve beşinci tur müzakerelerin sonunda ekonomik anlaşmazlıkların çözümüne dair geçici bir mutabakat çerçevesinde uzlaşmaya varmışlardır.
Geçici Mutabakatın Detayları
ABD Başkanı Donald Trump ile Çin Devlet Başkanı Şi Cinping'in 30 Ekim 2025'te Güney Kore'nin Busan şehrinde gerçekleştirdikleri görüşmede, iki ülke arasında bazı olumlu gelişmeler yaşanmış ve geçici bir uzlaşmaya varılmıştır. Bu görüşmede, her iki taraf, karşılıklı tarifeler kapsamında uygulanan yüzde 24'lük ek tarifeyi 10 Kasım'dan itibaren bir yıl ertelemeyi kabul etmiştir. Ayrıca, Çin, fentanil ve öncül maddelerinin ihracatının kontrolü konusunda gerekli adımları atacağını taahhüt ederken, ABD de bu alandaki tedbirlerinin yetersizliği gerekçesiyle Çin'e uygulanan yüzde 20 ek gümrük tarifesini yüzde 10'a düşüreceğini bildirmiştir.
Ek olarak, ABD yönetimi, 29 Eylül'de ihracat kontrolü uyguladığı varlıklar listesindeki yabancı şirketlerin yüzde 50'den fazla pay sahibi olduğu ortaklıklarla ilgili kuralın yürürlüğünü bir yıl ertelemeyi kabul etmiş, buna karşılık Çin de nadir toprak elementlerinin ihracatına ilişkin 9 Ekim'de aldığı tedbirlerin uygulanmasını bir yıl ertelemiştir. Son olarak, ABD, Çin'in denizcilik, lojistik ve gemicilik sektörlerine başlattığı 301. madde soruşturması sonucunda, ülkesinin limanlarını kullanan Çin gemilerine ton başına ek liman ücreti getirilmesi kararını almış, buna karşılık Çin de aldığı tedbirleri bir yıl ertelemeyi kabul etmiştir.
Kaynak: Ekonomi Dünya
